Το μεγαλύτερο ποσοστό των κατοίκων είναι γηγενές (Θεσσαλομακεδόνες). Υπάρχουν και μερικοί Βλάχοι από την Αβδέλλα και Σαρακατσαναίοι από τα Τρίκαλα. Το χωριό βρίσκεται στην περιοχή της ομηρικής πόλης Ηλώνης, που κατά τους ελληνιστικούς χρόνους μετονομάστηκε σε Λειμώνη.
Η σημερινή κωμόπολη ιδρύθηκε μάλλον το 10ο αι. μ.Χ. και κατοικούνταν από αμιγή ελληνικό πληθυσμό ενώ γνώρισε ξεχωριστή οικονομική άνθηση (βαφή κόκκινων νημάτων, μεταξοκαλλιέργεια με εξαγόμενα προϊόντα στη Βιέννη, Βουκουρέστι, Λειψία κ.α). Το βαμβάκι καλλιεργούνταν στο Δομένικο, όπου υφαίνονταν άσπρα χοντρά πανιά και στέλνονταν για βαφή στην Τσαριτσάνη.
Στον τοπικό Συνεταιρισμό (όμοιος με των Αμπελακίων), έβρισκαν δουλειά χιλιάδες εργάτες από την περιοχή της Ελασσόνας όπως μαρτυρούν τα σημερινά λείψανα από τα τεράστια εργοστάσια (Κιρχανάδες), που λειτουργούσαν. Φημισμένοι υπήρξαν και οι τσουκαλάδες της Τσαριτσάνης. Στο Σχολείο, που ιδρύθηκε το 1690, δίδαξαν εξέχουσες προσωπικότητες, όπως οι Δ. Πέζαρος, Κ. Κούμας και Κων/νος Οικονόμου ο Εξ Οικονόμων. Η Τσαριτσάνη υπήρξε πατρίδα του Κων/νου Οικονόμου του εξ Οικονόμων (1780-1857, μέγας διδάσκαλος του Γένους, του οποίου δημιούργημα είναι η Οικονόμειος Σχολή), του Ιωσήφ Ρωγών (αγωνιστής του 1821, πήρε μέρος στην έξοδο του Μεσολογγίου).
Τα δάση στις τοποθεσίες «Σμίξη» (με λεύκες) και «Αλόγατρο» (διάφορα είδη δέντρων) ενισχύουν το φυσικό κάλλος. Πανοραμική θέα προς την ευρύτερη περιοχή προσφέρουν τα σημεία: Βαλέτσικο, Μεταμόρφωση του Σωτήρα, Άγ. Αθανάσιος, Σμίξη, Μεγάλος Αϊ-Λιας, Κορομηλιές και Κουκούλι.
Η πόλη είναι περιτριγυρισμένη από αξιόλογες Μονές και εκκλησίες όπως το μοναστήρι του Αγ. Δημητρίου (Βαλέτσικο) ΒΑ. του χωριού, με πιθανό έτος ίδρυσης το 16ο αι. και ξεχωριστή ιστορία για την περιοχή. Στον περίβολο του μοναστηριού βρέθηκε μολυβδόβουλο, που φανερώνει τις επαφές του μοναστηριού με το Πατριαρχείο. Στα Α. συναντάμε την εκκλησία του Αγ. Αθανασίου (1611) και Β. τη Μονή της Μεταμόρφωσης του Σωτήρα, που πανηγυρίζει στις 6/8. Παλιότερα η πρόσβαση στο μοναστήρι επιτυγχανόταν με δίχτυ, ενώ σήμερα έχει κατασκευαστεί σκάλα.